Theo đơn bảo hiểm thiệt hại vật chất xe cơ giới, chủ xe tham gia bảo hiểm dưới giá trị. Trường hợp xe bị tổn thất toàn bộ, khoản tiền thu được từ việc thanh lý xác xe có được phân bổ cho doanh nghiệp bảo hiểm và người được bảo hiểm theo tỷ lệ tham gia bảo hiểm dưới giá trị không?

Theo đơn bảo hiểm thiệt hại vật chất xe cơ giới, chủ xe tham gia bảo hiểm dưới giá trị. Trường hợp xe bị tổn thất toàn bộ, khoản tiền thu được từ việc thanh lý xác xe có được phân bổ cho doanh nghiệp bảo hiểm và người được bảo hiểm theo tỷ lệ tham gia bảo hiểm dưới giá trị không?

Giải thích

Giải thích đáp án:

Đáp án đúng là A) Có.

Dưới đây là giải thích chi tiết dựa trên nguyên tắc bảo hiểm dưới giá trị (underinsurance) và Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022:

Khi chủ xe tham gia bảo hiểm vật chất xe cơ giới dưới giá trị thực tế của xe (bảo hiểm dưới giá trị), điều này có nghĩa là chủ xe chỉ mua bảo hiểm cho một phần giá trị của xe, phần còn lại chủ xe tự chịu trách nhiệm. Trong trường hợp tổn thất toàn bộ, xe được thanh lý xác. Khoản tiền thu được từ việc thanh lý xác xe cần được phân bổ giữa doanh nghiệp bảo hiểm và chủ xe theo tỷ lệ bảo hiểm dưới giá trị, vì:

1. Nguyên tắc thế quyền/đóng góp (Subrogation/Contribution): Bản chất của bảo hiểm là bồi thường cho người được bảo hiểm để họ trở về vị trí tài chính như trước khi xảy ra tổn thất. Khi bảo hiểm dưới giá trị, chủ xe đã tự chấp nhận “đồng bảo hiểm” cho phần giá trị không được bảo hiểm. Do đó, mọi khoản thu hồi (trong trường hợp này là từ việc thanh lý xác xe) cần được chia sẻ một cách công bằng giữa doanh nghiệp bảo hiểm và chủ xe theo tỷ lệ tương ứng với phần giá trị mà mỗi bên chịu trách nhiệm.

2. Công bằng: Nếu doanh nghiệp bảo hiểm được hưởng toàn bộ tiền thanh lý xác xe trong trường hợp bảo hiểm dưới giá trị, điều này sẽ tạo ra sự bất công cho chủ xe. Chủ xe đã trả phí bảo hiểm thấp hơn (do bảo hiểm dưới giá trị), nhưng lại phải chịu thiệt hại nhiều hơn khi xảy ra tổn thất toàn bộ. Việc phân bổ tiền thanh lý xác xe giúp đảm bảo sự công bằng và cân bằng lợi ích giữa các bên.

3. Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022: Mặc dù Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022 không quy định cụ thể về việc phân chia tiền thanh lý xác xe trong trường hợp bảo hiểm dưới giá trị, nhưng nguyên tắc bồi thường và thế quyền/đóng góp là những nguyên tắc cơ bản của luật bảo hiểm. Việc áp dụng các nguyên tắc này vào trường hợp bảo hiểm dưới giá trị là phù hợp với tinh thần của luật.

Tóm lại, việc phân bổ khoản tiền thu được từ việc thanh lý xác xe cho doanh nghiệp bảo hiểm và người được bảo hiểm theo tỷ lệ tham gia bảo hiểm dưới giá trị là hoàn toàn hợp lý và phù hợp với các nguyên tắc cơ bản của bảo hiểm.